Trikala Day Καθημερινή Ηλεκτρονική Εφημερίδα των Τρικάλων
Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εκφράζουν την αντίθεσή τους στην επιλογή της πλειοψηφίας των ευρωβουλευτών να δώσουν το πράσινο φως σε μια νέα γενιά Γενετικά Τροποημένων Οργανισμών και μάλιστα να φτάνουν στο πιάτο μας χωρίς καν να το γνωρίζουμε. Είναι η πρώτη φορά που ελληνική κυβέρνηση τάσσεται υπέρ των μεταλλαγμένων. Οι ευρωβουλευτές της ΝΔ ψήφισαν μια νομοθεσία που βλάπτει σοβαρά τους αγρότες, τους καταναλωτές και το περιβάλλον,
Ο νέος νόμος εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (με την έντονη υποστήριξη του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος και της ακροδεξιάς) στις 17 Ιουνίου 2026 και θα εφαρμοστεί από τα μέσα του 2028. Τον Κανονισμό υποστήριξε και η ελληνική κυβέρνηση και οι ευρωβουλευτές της ΝΔ
Οι Πράσινοι/Ευρωπαϊκή Ελεύθερη Συμμαχία αντιτίθενται σθεναρά στην απορρύθμιση των αγροτικών προϊόντων με την εισαγωγή νέων γονιδιωματικών τεχνικώ (NGT). Αυτή η απόφαση θα παραδώσει ακόμη μεγαλύτερη εξουσία στο διατροφικό μας σύστημα σε έναν μικρό αριθμό πολυεθνικών αγροχημικών επιχειρήσεων που θα κατέχουν τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας, ενώ παράλληλα θα αποδυναμώσει την αυτονομία των αγροτών και την επισιτιστική κυριαρχία της Ευρώπης. Επιπλέον, η απόφαση αυτή παραβιάζει την αρχή της προφύλαξης.
Ενώ αρκετοί ΓΤΟ έχουν εγκριθεί για εισαγωγή στην ΕΕ, η μόνη ΓΤΟ καλλιέργεια που έχει εγκριθεί επί του παρόντος για καλλιέργεια στην ΕΕ είναι η MON810, μια ποικιλία καλαμποκιού ανθεκτική στα έντομα που καλλιεργείται κυρίως στην Ισπανία, κυρίως για ζωοτροφές. Οι νέες εξελίξεις στη βιοτεχνολογία και τη γενετική μηχανική έχουν οδηγήσει σε μια ποικιλία “νέων τεχνικών επεξεργασίας γονιδίων”, οι οποίες περιλαμβάνονται στον όρο «νέες γονιδιωματικές τεχνικές» (NGTs). Η διαφορά μεταξύ των ΓΤΟ και των NGT είναι ότι οι ΓΤΟ παρασκευάζονται κυρίως με την εισαγωγή ενός γονιδίου από διαφορετικό είδος σε ένα φυτό, ενώ οι NGT επιτρέπουν στοχευμένες αλλαγές στο DNA ενός φυτού.Οι ΓΤΟ περιέχουν γενετικό υλικό που δεν θα μπορούσε να έχει φτάσει εκεί μέσω της συμβατικής αναπαραγωγής, ενώ οι NGT επιταχύνουν αλλαγές που θα μπορούσαν, υποτίθεται, να είχαν συμβεί με τις παραδοσιακές τεχνικές. Όμως και αυτές οι αλλαγές επιτυγχάνονται στο εργαστήριο με παρέμβαση στο DNA μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα, ενώ οι παραδοσιακές τεχνικές βασίζονται κυρίως σε μια μακράς διάρκειας εξέλιξη στο πεδίο, στη φύση. Οι αγροβιομηχανίες θα μπορούν τώρα να παρασκευάζουν στο εργαστήριο ένα είδος με νέα χαρακτηριστικά αλλάζοντας κάποια τμήματα του DNA για να αποκτήσει το είδος διαφορετικά χαρακτηριστικά. Και στη συνέχεια θα μπορούν να κατοχυρώνουν με πατέντα αυτό το είδος (πχ μια ντομάτα που έχει διαφορετικό χρώμα ή αντιδρά διαφορετικά στα ζιζανιοκτόνα).
Ο ευρωβουλευτής Thomas WAITZ , μέλος της Επιτροπής Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης των Πρασίνων/Ευρωπαϊκής Ελεύθερης Συμμαχίας, σχολιάζει:
«Νέες γονιδιωματικές τεχνικές, παλιά απληστία. Η πλήρης απορρύθμιση των νέων γονιδιωματικών τεχνικών θα αποφέρει τεράστια κέρδη για τις μεγαλοεταιρείες, ενώ θα κοστίσει στους καταναλωτές τη διαφάνεια και την κυριαρχία των αγροτών. Θα ανοίξει τις πύλες για τους κατοχυρωμένους με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας σπόρους, με αποτέλεσμα μεγάλα νομικά προβλήματα για τους μικρούς και μεσαίους αγρότες και τους ανεξάρτητους καλλιεργητές σπόρων. Σε λίγα χρόνια, η τροφοδοσία μας θα μπορούσε να ελέγχεται πλήρως από μια χούφτα πολυεθνικές. Εμείς αγωνιστήκαμε για τους αγρότες. Οι συντηρητικοί αγωνίστηκαν για τις πολυεθνικές Bayer-Monsanto, Corteva και Syngenta.»
Η ευρωβουλευτής Cristina GUARDA , μέλος της Επιτροπής Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης των Πρασίνων/Ευρωπαϊκής Ελεύθερης Συμμαχίας, σχολιάζει:
«Με αυτή τη συμφωνία, που προέκυψε από τις τριμερείς διαπραγματεύσεις και προωθήθηκε από τα δεξιά κόμματα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υποχώρησε σε συμφέροντα λόμπινγκ, εγκαταλείποντας τις ιστορικές του εντολές και δημιουργώντας ένα απαράδεκτο νομικό παράδοξο. Αφενός, αυτά τα νέα φυτά (NGTs) θεωρούνται ισοδύναμα με τις συμβατικές ποικιλίες, προκειμένου να παρακαμφθούν οι απαραίτητες υγειονομικές και περιβαλλοντικές διασφαλίσεις. Αφετέρου, οι γίγαντες των σπόρων επιτρέπεται να τα κατοχυρώνουν με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας ως βιομηχανικές εφευρέσεις».
«Αυτή η απορρύθμιση αποδυναμώνει τα πρότυπα ασφαλείας, τη διαφάνεια και το δικαίωμα των καταναλωτών να γνωρίζουν τι περιέχουν τα τρόφιμά τους. Επίσης, θέτει τους παραγωγούς βιολογικών και μη γενετικά τροποποιημένων προϊόντων σε σαφώς μειονεκτική θέση, καθώς δεν θα είναι πλέον σε θέση να εγγυηθούν προϊόντα χωρίς ΓΤΟ.»
«Δεν μπορούμε να δεχτούμε την αντικατάσταση της αρχής της προφύλαξης από το βιομηχανικό κέρδος. Δεν πρόκειται για το αν είμαστε υπέρ ή κατά της έρευνας. Το πραγματικό ερώτημα είναι απλό: θέλουμε οι αγρότες να μειώσουν το κόστος παραγωγής, να είναι αυτόνομοι, να παραμείνουν ελεύθεροι ή όχι;»
H GREENPEACE αντιτίθενται στον Κανονισμό και έχουν ενημερώνουν συστηματικά για τις εξελίξεις. Ακολουθεί δημοσιευμένο στην ιστοσελίδα της άρθρο της Μαρίζας Κουρτικάκη, που από τον Ιανουάριο του 2026 εργάζεται στο ελληνικό γραφείο της Greenpeace ως Υπεύθυνη Εκστρατειών Τοπικών Θεμάτων (National Relevance Campaigner).
Στις 17.6.2026 εγκρίθηκε από την πλειοψηφία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ο Κανονισμός για τις Νέες Γωνιδιωματικές Τεχνικές, ο οποίος υπερψηφίστηκε από την πλειοψηφία των Ευρωβουλευτών και Ευρωβουλευτριών της Νέας Δημοκρατίας. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι για πρώτη φορά, μια ελληνική κυβέρνηση άνοιξε την πόρτα στην είσοδο των γενετικά τροποποιημένων τροφίμων στην αγορά και το πιάτο μας. Παράλληλα, απορρίφθηκαν οι τροπολογίες που είχαν κατατεθεί με τις οποίες διασφαλιζόταν η σαφής εφαρμογή της ευρωπαϊκής οδηγίας για τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας (98/44/ΕΚ), καθώς και οι τροπολογίες που προέβλεπαν την ιχνηλασιμότητα, τις μεθόδους ανίχνευσης, τη συνύπαρξη και την επισήμανση των προϊόντων και υιοθέτησε τον Κανονισμό.
Λίγες εβδομάδες πριν, στη συζήτηση επίκαιρης ερώτησης στη Βουλή σχετικά με τον εν λόγω Κανονισμό, ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Ιωάννης Αδριανός παρουσίασε τις θέσεις της κυβέρνησης. Στο παρακάτω κείμενο η εκπρόσωπος της GREENPEACE δίνei απαντήσεις στα όσα ακούστηκαν εκεί.
Λέει ο Υπουργός ότι δεν πρόκειται για γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς (ΓΤΟ), αλλά για φυτά που παράγονται με νέες γονιδιωματικές τεχνικές. Τι ισχύει;
Στην πραγματικότητα, απλώς “βάφτισαν” τα γενετικά τροποποιημένα φυτά με άλλο όνομα. Πρόκειται για μια ξεκάθαρη προσπάθεια παραπλάνησης, με σκοπό την ακύρωση των βασικών κανόνων ασφαλείας που ισχύουν μέχρι σήμερα. Οι Νέες Γονιδιωματικές Τεχνικές αποτελούν μέθοδο γενετικής τροποποίησης. Επεμβαίνουν απευθείας στο DNA των οργανισμών με εργαστηριακές μεθόδους.
Το γεγονός ότι πρόκειται για νεότερες τεχνικές δεν αλλάζει σε τίποτα τη φύση της παρέμβασης. Άλλωστε, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έχει ήδη αποφανθεί ρητά: οι τεχνικές αυτές παράγουν γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς.
Η συζήτηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν αφορά το αν πρόκειται για γενετική τροποποίηση. Αυτό είναι επιστημονικά και νομικά ληγμένο. Το πραγματικό διακύβευμα είναι αν ορισμένες από αυτές τις νέες τροποποιήσεις είναι σωστό να εξαιρούνται αυθαίρετα από τους ελέγχους που ισχύουν για τους κλασικούς ΓΤΟ.
Λέει ο Υπουργός ότι τα φυτά της Κατηγορίας 1 είναι ισοδύναμα με φυτά που θα μπορούσαν να προκύψουν φυσικά ή με συμβατική βελτίωση. Τι ισχύει;
Αυτό που ισχύει είναι ότι μεγάλες πολυεθνικές συσσωρεύουν τεράστια κέρδη από τις πωλήσεις και τις πατέντες αυτών των σπόρων. Οι εταιρείες αυτές κατάφεραν να επιβάλουν έναν εντελώς αυθαίρετο διαχωρισμό των ΝΓΤ σε δύο κατηγορίες (1 και 2).
Ισχυρίζονται ότι αν ένας οργανισμός δεχθεί εργαστηριακά μέχρι 20 τροποποιήσεις στο DNA του, είναι ασφαλής για κατανάλωση. Τον εξισώνουν με έναν συμβατικό, μη μεταλλαγμένο οργανισμό. Με αυτό το πρόσχημα, ζητούν να καταργηθούν όλες οι δικλείδες ασφαλείας. Μία από αυτές είναι και η υποχρεωτική σήμανση στην ετικέτα ότι πρόκειται για γενετικά τροποποιημένο προϊόν.
Αντίθετα, αν οι τροποποιήσεις είναι από 21 και πάνω, οι οργανισμοί θεωρούνται γενετικά μεταλλαγμένοι. Για αυτούς διατηρείται η υποχρέωση επισήμανσης και οι λοιποί έλεγχοι. Το παράδοξο είναι ότι και οι δύο κατηγορίες δημιουργούνται ακριβώς με την ίδια τεχνολογία!
Αυτός ο διαχωρισμός θεωρείται εντελώς αντιεπιστημονικός. Αυτό επισημαίνουν κορυφαίοι γενετιστές, όπως ο καθηγητής Michael Antoniou, τον οποίο ακούσαμε πρόσφατα σε εκδήλωσή μας. Την ίδια άποψη εκφράζουν και οι ανεξάρτητες επιστημονικές αρχές της Αυστρίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι τέτοιου είδους αλλαγές δεν θα μπορούσαν ποτέ να συμβούν στη φύση από μόνες τους. Μάλιστα, οι στοχευμένες παρεμβάσεις στο DNA κρύβουν κινδύνους. Κατά τη διαδικασία, μπορούν να προκληθούν αναρίθμητες άλλες, μη προβλέψιμες αλλαγές. Αυτές οι μεταλλάξεις ενδέχεται να βλάψουν την υγεία μας και το περιβάλλον.
Και ας μην μπερδευόμαστε με τα υβρίδια: αυτά είναι αποτέλεσμα φυσικής αναπαραγωγής σε αγροτικό ή ελεγχόμενο περιβάλλον, ενώ τα ΝΓΤ είναι αποτέλεσμα τεχνολογικής επέμβασης στο γενετικό υλικό μέσα στο εργαστήριο.
Λέει ο Υπουργός ότι ο κανονισμός διατηρεί σημαντικές δικλείδες ασφαλείας. Τι ισχύει;
Το ακριβώς αντίθετο! Η βασική κριτική που ασκείται στον νέο κανονισμό είναι ακριβώς ότι μειώνει τις υφιστάμενες δικλείδες ασφαλείας γύρω από τα μεταλλαγμένα τρόφιμα. Δεκάδες γενετικά τροποποιημένα φρούτα, λαχανικά και σιτηρά θα κυκλοφορούν ελεύθερα στην αγορά χωρίς την επισήμανση ότι πρόκειται για γενετικά τροποποιημένο προϊόν, χωρίς ελέγχους, αξιολόγηση κινδύνου και ιχνηλασιμότητα – υποχρεώσεις ασφαλείας που ισχύουν μέχρι σήμερα. Επιπλέον θα υπάρχει ο κίνδυνος καταστροφής της παραγωγής των καλλιεργειών, αφού μέσω της γύρης μπορούν γενετικά τροποποιημένες καλλιέργειες να επιμολύνουν συμβατικές και βιολογικές καλλιέργειες, χωρίς να μπορούν οι αγρότες να το ελέγξουν και με κίνδυνο να χάσουν πιστοποιήσεις αλλά και να εμπλακούν σε νομικές διαδικασίες από τις διεκδικήσεις εταιρειών που τους ανήκουν οι πατέντες των σπόρων.
Λέει ο Υπουργός ότι προστατεύεται η υγεία των καταναλωτών. Τι ισχύει;
Οι επιστήμονες έχουν αποφανθεί ότι η κατανάλωση γενετικά τροποποιημένων τροφίμων αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης αλλεργιών και τοξικών αντιδράσεων. Επίσης κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, καθώς είναι άγνωστο το τι αλλαγές μπορούν να επέλθουν στο γονιδίωμα ενός οργανισμού όταν γίνονται επεμβάσεις στο DNA του. Επομένως ο ισχυρισμός ότι προστατεύεται η υγεία των καταναλωτών από τα ΝΓΤ μπορεί να εκληφθεί μόνο σαν αστείο! Επιβάλλεται να εφαρμοστεί η Αρχή της Προφύλαξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία προβλέπει ότι όταν υπάρχει επιστημονική αβεβαιότητα σχετικά με πιθανούς κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία ή το περιβάλλον, πρέπει να λαμβάνονται προληπτικά μέτρα και να μην επιτρέπεται η ευρεία διάθεση ή χρήση μιας τεχνολογίας μέχρι να τεκμηριωθεί επαρκώς η ασφάλειά της.
Λέει ο Υπουργός ότι δεν καταργείται η ιχνηλασιμότητα. Τι ισχύει;
Θα θέλαμε κι εμείς πολύ να μας εξηγήσει τι εννοεί με αυτό! Βάσει της μέχρι τώρα ισχύουσας νομοθεσίας για τα μεταλλαγμένα, η ιχνηλασιμότητα είναι υποχρεωτική. Επιτρέπει την αυστηρή παρακολούθηση των Γενετικά Τροποποιημένων Οργανισμών (ΓΤΟ) σε όλα τα στάδια της εφοδιαστικής αλυσίδας. Η ιχνηλασιμότητα είναι αυτή που καθιστά δυνατή την υποχρεωτική σήμανση στα τρόφιμα και τις ζωοτροφές. Μας επιτρέπει να ελέγχουμε τις επιπτώσεις στην υγεία και στο περιβάλλον. Αν εντοπιστεί ένας απροσδόκητος κίνδυνος, δίνει τη δυνατότητα να αποσυρθούν αμέσως τα επικίνδυνα προϊόντα από την αγορά. Αν λοιπόν καταργηθεί η ιχνηλασιμότητα για τα μεταλλαγμένα Νέων Γονιδιωματικών Τεχνικών (ΝΓΤ), όπως προβλέπεται από τον εν λόγω Κανονισμό, το σύστημα καταρρέει. Αν προκύψει οποιοδήποτε πρόβλημα στην υγεία μας ή στο περιβάλλον, κανείς δεν θα μπορεί να εντοπίσει την πηγή του. Οι συνέπειες δεν θα είναι μόνο υγειονομικές, αλλά και οικονομικές. Χωρίς ιχνηλασιμότητα, η βιομηχανία τροφίμων θα βρεθεί αντιμέτωπη με μαζικές καταστροφές προϊόντων και μεγάλα κόστη για τον καθαρισμό των επιμολύνσεων με αποτέλεσμα την περαιτέρω αύξηση των τιμών των τροφίμων.
Λέει ο Υπουργός ότι η Ελλάδα είχε επιφυλάξεις αλλά τελικά συμφώνησε επειδή επιτεύχθηκε η καλύτερη δυνατή ισορροπία. Τι ισχύει;
Θα θέλαμε πραγματικά να μας εξηγήσει ο Υπουργός ποια ακριβώς είναι αυτή η “καλύτερη δυνατή ισορροπία” για τη χώρα μας. Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα της ελληνικής γεωργίας, με την πλειονότητα της να αποτελείται από μικρούς αγρότες, είναι τα ποιοτικά προϊόντα και τα προϊόντα ΠΟΠ. Πρόκειται δηλαδή για το ακριβώς αντίθετο από τη μαζική και τυποποιημένη γεωργία που προωθούν οι μεταλλαγμένες καλλιέργειες.
Η Ελλάδα έχει μόνο να χάσει από την εφαρμογή αυτού του Κανονισμού. Μέχρι σήμερα, η χώρα παραμένει καθαρή από μεταλλαγμένα προϊόντα και καλλιέργειες. Αυτή είναι η πρώτη φορά που ελληνική κυβέρνηση τάσσεται υπέρ των μεταλλαγμένων. Για πρώτη φορά, μια ελληνική κυβέρνηση άνοιξε την πόρτα στην είσοδο των γενετικά τροποποιημένων τροφίμων στην αγορά και το πιάτο μας.
