Trikala Day Καθημερινή Ηλεκτρονική Εφημερίδα των Τρικάλων
Το ρήγμα ΗΠΑ – Ευρώπης για τον πόλεμο στην Ουκρανία βαθαίνει, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ αναστέλλει νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας, προχωρά σε ενεργειακή συμφωνία με τη Μόσχα και στρέφει τα πυρά του εναντίον του Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Την ίδια ώρα, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συσπειρώνονται γύρω από τον Ουκρανό πρόεδρο, επιμένοντας στην ενίσχυση της οικονομικής και στρατιωτικής πίεσης προς τον Βλαντίμιρ Πούτιν. Οι εξελίξεις της Κυριακής (18/10), με νέα μεγάλης κλίμακας ουκρανική επίθεση στη Ρωσία και καταγγελίες για δεκάδες ρωσικά πλήγματα στις ενεργειακές υποδομές της Ουκρανίας, αναδεικνύουν πόσο έχουν απομακρυνθεί οι δύο πλευρές του Ατλαντικού ως προς τον τρόπο τερματισμού του πολέμου.
Η διαφοροποίηση δεν περιορίζεται πλέον στις δημόσιες δηλώσεις. Αποτυπώνεται στις αποφάσεις για τις κυρώσεις, στις ενεργειακές συναλλαγές με τη Ρωσία, στην ανταλλαγή στρατιωτικών πληροφοριών και στις δεσμεύσεις για τη χρηματοδότηση της ουκρανικής άμυνας.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η απόφαση του Αμερικανού προέδρου να αναστείλει την εφαρμογή σημαντικού μέρους νέων κυρώσεων κατά της Μόσχας, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να διατηρήσει και να ενισχύσει την οικονομική πίεση προς τη Ρωσία. Η Ουάσινγκτον επικαλείται τις επιπτώσεις των ενεργειακών τιμών στην αμερικανική οικονομία, ενώ το Κίεβο προειδοποιεί ότι η χαλάρωση των περιορισμών ενισχύει την ικανότητα του Κρεμλίνου να συνεχίζει τον πόλεμο.
Ο Τραμπ «παγώνει» τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας
Η νέα αντιπαράθεση πυροδοτήθηκε από το εκτελεστικό διάταγμα που υπέγραψε ο Ντόναλντ Τραμπ την Παρασκευή (16/10), αναστέλλοντας την εφαρμογή σημαντικών διατάξεων του νόμου για την επιβολή πρόσθετων κυρώσεων κατά της Ρωσίας.
Ο νόμος, που είχε εγκριθεί με διακομματική υποστήριξη στις ΗΠΑ, προέβλεπε αυστηρά οικονομικά μέτρα σε βάρος ρωσικών προσώπων, τραπεζών και επιχειρήσεων, καθώς και πρόσθετους δασμούς σε χώρες που συνεχίζουν να αγοράζουν ρωσικά ενεργειακά προϊόντα.
Η απόφαση του Τραμπ δεν καταργεί το σύνολο των αμερικανικών κυρώσεων που βρίσκονται ήδη σε ισχύ. Ωστόσο, αναστέλλει την εφαρμογή νέων περιορισμών που είχαν σχεδιαστεί για να ενισχύσουν την οικονομική πίεση στη Μόσχα.
Την Κυριακή (18/10), ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο ανέφερε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος θα χρειαστεί έως και 60 ημέρες για να αξιολογήσει τις οικονομικές επιπτώσεις των μέτρων.
Η κυβέρνηση Τραμπ υποστηρίζει ότι πρέπει να συνεκτιμηθούν οι συνέπειες των κυρώσεων στην αμερικανική και στην παγκόσμια οικονομία, σε μια περίοδο αυξημένων ενεργειακών τιμών και παρατεταμένης αστάθειας στη Μέση Ανατολή.
Για τους Ευρωπαίους, ωστόσο, η χαλάρωση της πίεσης προς τη Ρωσία δημιουργεί σοβαρό πρόβλημα συντονισμού, καθώς η Ε.Ε. επιχειρεί να περιορίσει τα έσοδα με τα οποία χρηματοδοτείται η ρωσική πολεμική μηχανή
Οι ΗΠΑ έχουν επίσης κλείσει συμφωνία για diesel με τη Ρωσία, προκαλώντας την οργή της Ουκρανίας και των ευρωπαίων συμμάχων.
«Θέλουμε να τελειώσει αυτός ο πόλεμος το συντομότερο δυνατό. Δεν βλέπουμε προς το παρόν σημάδια από τη ρωσική πλευρά ότι είναι έτοιμη να τον τερματίσει. Γι’ αυτό πρέπει να προετοιμαστούμε για τον χειμώνα», δήλωσε ο Ζελένσκι κατά την άφιξή του στη σύνοδο, αγκαλιάζοντας πολλούς από τους ηγέτες καθώς τους συναντούσε.
«Το πακέτο του χειμώνα δεν αφορά μόνο την ενέργεια, αλλά και την αεράμυνα και τη χρηματοδότηση», πρόσθεσε.
Στις τελευταίες επιθέσεις, ρωσικά πλήγματα με drones στο Χάρκοβο σκότωσαν τρεις ανθρώπους, ενώ πλήγματα σε άλλες περιοχές άφησαν εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους χωρίς ρεύμα.
Νέο δάνειο της ΕΕ προς την Ουκρανία βλέπει ο Μιχάλ
Σε συνέντευξή του στο Reuters, ο πρωθυπουργός της Εσθονίας Κρίστεν Μιχάλ δήλωσε ότι η ΕΕ θα χρειαστεί πιθανότατα να παράσχει νέο δάνειο στην Ουκρανία, ώστε να καλυφθεί το έλλειμμα του προϋπολογισμού της για το επόμενο έτος.
«Ο περασμένος χειμώνας ήταν ήδη κόλαση, και αυτός θα είναι ξανά σαν κόλαση», είπε ο Μιχάλ.
«Έχουμε πολλά κενά να καλύψουμε και αυτή είναι μια ευρωπαϊκή αποστολή: να καλύψουμε τα κενά που χρειάζεται η Ουκρανία. Γιατί πάντα, στην αρχή και στο τέλος κάθε συζήτησης, πρέπει να υπενθυμίζεται στους ανθρώπους ότι εμείς καθόμαστε σε ένα ζεστό δωμάτιο, τα φώτα είναι αναμμένα, η θέρμανση είναι αναμμένη, ο καφές είναι ζεστός, και δεν μπορούμε να κουραστούμε από τον πόλεμο στην Ουκρανία, επειδή αυτοί πολεμούν… για εμάς».
Η Ευρώπη δεν διαθέτει έτοιμη εναλλακτική του Starlink
Η ηγεσία της Ουκρανίας ανησυχεί για τις διαταραχές στο δορυφορικό σύστημα Starshield της SpaceX, το οποίο χρησιμοποιεί το Κίεβο για τις επικοινωνίες στο πεδίο της μάχης και τις επιχειρήσεις με drones. Πηγή του ουκρανικού υπουργείου Άμυνας δήλωσε την Πέμπτη ότι οι δέκτες Starshield λειτουργούν μόνο σε ταχύτητες έως 100 μίλια την ώρα (160 χλμ./ώρα), γεγονός που δυσχεραίνει τη χρήση τους σε στρατιωτικές αποστολές.
Αξιωματούχος των ΗΠΑ διέψευσε ότι ο Τραμπ διέταξε σκόπιμη επιβράδυνση του Starshield, το οποίο αποτελεί τη στρατιωτική έκδοση της υπηρεσίας Starlink που διαχειρίζεται η SpaceX του Έλον Μασκ, ενώ ο Τραμπ δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι η ανταλλαγή πληροφοριών με την Ουκρανία συνεχίζεται.
Η Ευρώπη δεν διαθέτει έτοιμη εναλλακτική του Starlink, παρότι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και εταιρείες εργάζονται για μακροπρόθεσμες λύσεις.
«Το Starlink είναι πραγματικά απαραίτητο για την Ουκρανία. Και δυστυχώς, βραχυπρόθεσμα η Ευρώπη δεν μπορεί να αντικαταστήσει αυτή τη δυνατότητα», δήλωσε η επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, Κάγια Κάλας.
«Εργαζόμαστε πάνω σε ένα νέο πακέτο κυρώσεων για να ασκήσουμε πίεση στη Ρωσία και φυσικά ελπίζουμε ότι θα το κάνουμε αυτό μαζί με όλους τους εταίρους μας ανά τον κόσμο», πρόσθεσε.
«Ντροπή» τα ουκρανικά πλήγματα, λέει ο Τραμπ
Η Ουκρανία έπληξε ρωσικό διυλιστήριο πετρελαίου, αφού ο Ζελένσκι δήλωσε ότι το Κίεβο εγκαταλείπει την ενεργειακή εκεχειρία που είχε ανακοινώσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντ. Τραμπ.
«Το μόνο που κάνει είναι να ανεβάζει την παγκόσμια τιμή του πετρελαίου. Λοιπόν, νομίζω ότι αυτό είναι ντροπή», δήλωσε ο Τραμπ σε συνέντευξή του στο δίκτυο Newsmax.
Ενώ οι ηγέτες της ΕΕ επέκριναν τη συμφωνία των ΗΠΑ για αγορά ρωσικού diesel, παλεύουν επίσης με το πώς θα αντιμετωπίσουν τις τιμές της ενέργειας, που έχουν εκτοξευθεί από τον πόλεμο στο Ιράν, αναδεικνύοντας διαιρέσεις μεταξύ των κρατών-μελών την πρώτη ημέρα της συνόδου, την Πέμπτη.
Το χρηματοδοτικό κενό της Ουκρανίας
Ο Ζελένσκι δήλωσε νωρίτερα αυτόν τον μήνα στο Reuters ότι η Ουκρανία συμφώνησε με τους ευρωπαίους εταίρους σε ένα σχέδιο που θα της επιτρέψει να καλύψει έλλειμμα 27 δισ. δολαρίων στις στρατιωτικές της δαπάνες για φέτος, δίνοντάς της τη δυνατότητα να παραγγείλει τα drones που χρειάζονται για να συνεχίσει τις μάχες στις αρχές του 2027.
Ωστόσο, ο υπουργός Οικονομικών Σεργκέι Μαρτσένκο δήλωσε πρόσφατα ότι η Ουκρανία αντιμετωπίζει ακόμη ακάλυπτο δημοσιονομικό κενό 32,6 δισ. δολαρίων για το επόμενο έτος, στο οποίο δεν περιλαμβάνονται οι εκτιμώμενες άμεσες στρατιωτικές προμήθειες αξίας 40 δισ. δολαρίων από τους συμμάχους.
«Είμαι δυσαρεστημένος με τον αριθμό των χωρών που έχουν δείξει προθυμία να δεσμευτούν για νέα οικονομική στήριξη στην Ουκρανία», δήλωσε ο Ολλανδός πρωθυπουργός Ρομπ Γέτεν.
Με πιο επιφυλακτικό τόνο, ο Αυστριακός καγκελάριος Κρίστιαν Στόκερ προέτρεψε σε περίσκεψη στη συζήτηση για την ανάληψη νέων, εκτεταμένων οικονομικών δεσμεύσεων προς την Ουκρανία.
«Κυκλοφορούν τόσα πολλά ποσά που πλέον πρέπει να τα τοποθετήσουμε σε πλαίσιο, να τα εξηγήσουμε και να γίνει σαφές από πού προέρχεται αυτό το έλλειμμα. Εκπλήσσομαι κι εγώ», είπε.
